Ay ay üçüncü trimester
Son adet tarihinizden itibaren 27 tam hafta dolduğunda üçüncü trimestere girersiniz. Sitemizde bu dönem 7. ay (28-31. haftalar), 8. ay (32-35. haftalar) ve 9. ay (36-40. haftalar) olarak üçe ayrılır. 41 ve 42. haftalar ise dokuz ayı tamamlamış, tahmini doğum tarihini geçmiş gebelikler için kullanılır. Gebe Okulu kitabı da üçüncü üç ayı 28-42. gebelik haftaları olarak tanımlar.
7. ay: 28-31. haftalar ve üçüncü izlem
8. ay: 32-35. haftalar ve tansiyon takibi
9. ay: 36-40. haftalar ve doğum belirtileri
Bebeğin son büyüme dönemi
Gebe Okulu kitabı bu dönemi, fetüsün hızla kilo aldığı haftalar olarak özetler. Organların çoğu çalışır durumdadır; son haftalarda asıl değişen yağ dokusu, beyin ve akciğerlerin olgunluğudur.
- 28-31. haftalar: Gözler açılıp kapanır, beyin yüzeyindeki kıvrımlar belirginleşir. MedlinePlus'a göre akciğerlerde hava kesecikleri oluşur ama akciğerler henüz rahim dışında çalışmaya hazır değildir. Birçok bebek başı aşağıda konumlanmaya başlar.
- 32-35. haftalar: Deri altında yağ hızla birikir, kemikler sertleşir; kafatası kemikleri ise doğum için esnek kalır. Gebe Okulu kitabına göre 35. haftada böbrekler gelişimini tamamlamıştır.
- 36-40. haftalar: Emme ve yutma refleksleri güçlenir, bağırsaklarda mekonyum birikir, akciğerler ilk nefese hazırlanır. WHO, 37 hafta tamamlanmadan olan doğumları erken doğum olarak tanımlar.
- 41-42. haftalar: Bebek gelişimini sürdürür; derisi daha kuru görünebilir, tırnaklar uzamış olabilir. Bu haftalarda bebeğin iyilik hâli kontrollerle yakından izlenir.
| Hafta | Boy | Ağırlık |
|---|---|---|
| 28. hafta | yaklaşık 37,6 cm | yaklaşık 1005 g |
| 31. hafta | yaklaşık 41,1 cm | yaklaşık 1502 g |
| 34. hafta | yaklaşık 45,0 cm | yaklaşık 2146 g |
| 37. hafta | yaklaşık 48,6 cm | yaklaşık 2859 g |
| 40. hafta | yaklaşık 51,2 cm | yaklaşık 3462 g |
| 42. hafta | yaklaşık 51,5 cm | yaklaşık 3685 g |
Bedeninizde son üç ay
Rahim göğüs kafesine kadar yükseldiği için nefes darlığı ve mide yanması artar; bebek leğen kemiğine indiğinde ikisi de hafifleyebilir, bu kez kasık baskısı ve sık idrara çıkma öne çıkar. NHS, gebeliğin sonlarında taşınan ek kilo ve bölünen uyku nedeniyle yorgunluğun yeniden arttığını belirtir.
- Şişlik: NHS'e göre ayak ve bileklerdeki şişlik gebelik ilerledikçe ve günün sonunda artar; ani artış ise hemen değerlendirilmesi gereken bir işarettir.
- Braxton Hicks kasılmaları: Düzensiz ve çoğu zaman ağrısız sertleşmeler sıklaşır.
- Bel, kalça ve leğen ağrısı: Ağırlık merkezi değiştiği için yürümek ve uyku pozisyonu bulmak zorlaşabilir.
- Kolostrum ve akıntı: Göğüslerden sarımsı sıvı gelebilir, son haftalarda vajinal akıntı artar ve nişan görülebilir.
- Duygular: Gebe Okulu kitabı, üçüncü trimesterde duygu durumunun değişken olabildiğini, doğum yaklaştıkça heyecanla birlikte kaygının da artabildiğini anlatır.
Üçüncü trimesterde kontroller ve testler
| Zaman | Kontrol | Ayrıntı |
|---|---|---|
| 28. hafta | İndirekt Coombs (anne Rh negatifse) | Negatifse Rh uyuşmazlığına karşı koruyucu iğne yapılabilir |
| 28-32. haftalar | Üçüncü izlem | Tansiyon, kilo, rahim yüksekliği, ödem; tam idrar, idrar kültürü, tam kan sayımı |
| 28-32. haftalar | Tetanos-difteri aşısı | Aşı kaydınıza göre ikinci doz |
| 32. haftadan doğuma | Haftalık tansiyon ölçümü | 130/80 mmHg üzerindeyse doktora başvurulur |
| 36-38. haftalar | Dördüncü izlem | Obstetrik ultrason, bebeğin geliş şekli, emzirmeye yönelik meme muayenesi |
| 40. haftadan sonra | Sıklaşan kontroller | NHS'e göre 41. haftada indüksiyon önerilir, 42. haftadan sonra izlem artırılır |
Sağlık Bakanlığı rehberi üçüncü ve dördüncü izlemde doğum eylemi, doğumun hangi sağlık kuruluşunda yapılacağı, anne sütü ve emzirme ile doğum sonrası korunma konularında danışmanlık verilmesini öngörür. NHS'e göre 36. hafta görüşmesinde bebeğin konumuna bakılır; 38, 40 ve 41. haftalarda gebelik sürüyorsa seçenekleriniz konuşulur.
Hareket düzeni ve beklemeden başvurulacak durumlar
NHS, belirli bir tekme sayısı yerine bebeğinizin olağan hareket düzenini tanımanızı ve hareketler azaldığında, durduğunda ya da düzen değiştiğinde ertesi günü beklemeden doğum ünitesini aramanızı önerir. Son haftalarda hareketlerin niteliği tekmeden itmeye dönüşebilir, ancak sıklığın azalması beklenen bir durum sayılmaz.
NHS doğum belirtilerini düzenli kasılmalar, nişan, bel ağrısı ve su gelmesi olarak sıralar; kasılmalar 5 dakikada bir ya da daha sık geldiğinde aramanızı, 37. haftayı doldurmadan doğumun başladığını düşünüyorsanız hemen başvurmanızı önerir. Sağlık Bakanlığı rehberi de kanama, su gelişi ve sancıyı doğum eyleminin belirtileri olarak sayar.
Bebek hareketlerinde azalma, vajinal kanama, su gelmesi, 37. haftadan önce düzenli kasılmalar, şiddetli baş ağrısı, görme bulanıklığı, yüzde ve ellerde ani şişlik, 130/80 mmHg üzerinde tansiyon ya da şiddetli karın ağrısında beklemeden doktorunuza veya doğum yapacağınız hastaneye başvurun. Acil durumda 112'yi arayın.
Doğuma hazırlık
- Doğum yapacağınız kuruluşu ve oraya nasıl, kiminle gideceğinizi belirleyin.
- Hastane çantasını 32-35. haftalar arasında hazırlamaya başlamak, erken başlayan doğumda işinizi kolaylaştırır.
- Emzirme ve doğum sonrası ilk haftalarda kimlerin yardım edeceğini önceden konuşun.
- Çalışıyorsanız doğum izninizin başlangıç tarihini netleştirin.
Üçüncü trimesterin hafta sayfaları
28. hafta: üçüncü trimesterin başı
32. hafta: haftalık tansiyon ölçümü
40. hafta: tahmini doğum tarihi
41. hafta: tarihi geçen gebelik
Sık sorulan sorular
Üçüncü trimester kaçıncı haftada başlar, ne zaman biter?
Son üç ayda kontroller ne sıklıkla yapılır?
Tahmini doğum tarihini geçmek sık görülür mü?
Son haftalarda bebek hareketlerinin azalması beklenen bir durum mu?
Kaynaklar
- T.C. Sağlık Bakanlığı: Doğum Öncesi Bakım Yönetim Rehberi (erişim 24 Eylül 2026)
- T.C. Sağlık Bakanlığı: Gebe Okulu Eğitim Kitabı (erişim 24 Eylül 2026)
- MedlinePlus (NIH): Fetal development (erişim 24 Eylül 2026)
- WHO: Preterm birth (erişim 24 Eylül 2026)
- NHS: Your baby's movements (erişim 24 Eylül 2026)
- NHS: Tiredness in pregnancy (erişim 24 Eylül 2026)
- NHS: Swollen ankles, feet and fingers in pregnancy (erişim 24 Eylül 2026)
- NHS: Your antenatal appointments (erişim 24 Eylül 2026)
- NHS: Signs that labour has begun (erişim 24 Eylül 2026)
- NHS: Inducing labour (erişim 24 Eylül 2026)
Son güncelleme:
Bu araç ve içerikler bilgilendirme amaçlıdır, tıbbi tavsiye yerine geçmez. Gebelik takibiniz için kadın doğum uzmanınıza, bebeğinizin sağlığı için çocuk doktorunuza başvurun. Acil bir durumda 112'yi arayın. Kullanım koşulları
