Gebelik öncesi BKİ nasıl hesaplanır
BKİ, kilonuzun (kg) boyunuzun metre cinsinden karesine bölünmesiyle bulunur: BKİ = kilo ÷ (boy × boy). Hesaplayıcıya bugünkü kilonuzu değil, gebelikten hemen önceki kilonuzu girmeniz gerekir; öneriler bu başlangıca göre belirlenmiştir.
Örnek: gebelikten önce 65 kg ve 1,65 m boyunda olan birinin BKİ'si 65 ÷ (1,65 × 1,65) = 23,9'dur. Bu değer normal kategorisine girer; tek bebek bekleniyorsa önerilen toplam artış 11,5-16 kg'dır.
Tekil gebelikte önerilen kilo artışı
| Gebelik öncesi BKİ | Toplam artış | 2. ve 3. trimesterde haftalık artış |
|---|---|---|
| Zayıf (18,5'in altında) | 12,5-18 kg | 0,51 kg (0,44-0,58) |
| Normal (18,5-24,9) | 11,5-16 kg | 0,42 kg (0,35-0,50) |
| Fazla kilolu (25,0-29,9) | 7-11,5 kg | 0,28 kg (0,23-0,33) |
| Obez (30,0 ve üzeri) | 5-9 kg | 0,22 kg (0,17-0,27) |
IOM hesaplamaları ilk trimesterde 0,5-2 kg artış varsayar. Haftalık oranlar yalnızca 2. ve 3. trimester içindir; ilk haftalarda kilo çok az değişebilir. Sağlık Bakanlığı'nın Doğum Öncesi Bakım Yönetim Rehberi de gebelik boyunca alınabilecek toplam kilo ve 2. ile 3. trimesterde haftalık kilo için aynı sayıları verir.
İkiz gebelikte önerilen kilo artışı
IOM ikiz gebelik için geçici öneriler yayımlamıştır. Bu aralıklar yalnızca toplam artış içindir; ikiz gebelik için haftalık oran verilmemiştir.
| Gebelik öncesi BKİ | Toplam artış |
|---|---|
| Zayıf (18,5'in altında) | Öneri oluşturmak için yeterli bilgi yok |
| Normal (18,5-24,9) | 17-25 kg |
| Fazla kilolu (25,0-29,9) | 14-23 kg |
| Obez (30,0 ve üzeri) | 11-19 kg |
IOM raporu, zayıf kategorisindeki kadınların çoğul gebelikleri için geçici bir öneri oluşturmaya bile yetecek bilgi bulunmadığını açıkça belirtir. Bu durumda hedefinizi izleyen hekiminiz ya da diyetisyeninizle belirleyin.
Hesaplayıcı haftanıza göre aralığı nasıl bulur
Hesaplayıcı ilk trimesteri 13. haftanın sonuna kadar kabul eder ve bu dönem için 0,5-2 kg ekler; sonraki her hafta için kategorinizin haftalık aralığını üst üste koyar. Örnekteki normal BKİ'li gebe 20 hafta 0 günde (21. gebelik haftası) yaklaşık 3-5,5 kg almış olabilir: ilk trimester için 0,5-2 kg, sonraki 7 hafta için 7 × 0,35 ile 7 × 0,50 kg.
Tartıldığınız gün sonuç bu aralığın biraz altında ya da üstündeyse tek bir ölçüm pek bir şey söylemez. Aynı saatte, benzer giysilerle yapılan tartıların haftalar içindeki gidişi daha anlamlıdır. Sağlık Bakanlığı rehberi her izlemde kilo alımının bu tabloya göre değerlendirilmesini öngörür.
Ayda ne kadar kilo alınabilir
Sağlık Bakanlığı rehberine göre zayıf ve normal ağırlıktaki gebelerde ayda en fazla 2 kilo, kilolu ve obez gebelerde en fazla 1 kilo alımı önerilmektedir. Rehber, gebelik öncesi BKİ'si 18,5'in altında ya da 30 ve üzerinde olan gebelerin diyetisyene yönlendirilmesini de öngörür. Hızlı kilo alımı, izlemlerde gebeye danışmanlık verilen konular arasındadır.
Kaç haftalık hamile olduğunuzu hesaplayın
2. trimesterde beden değişimleri
Sağlık Bakanlığı rehberine göre gebeliğin son aylarında ayaklarda şişlik sık görülür, ancak ellerde ve göz kapaklarında şişlik preeklampsinin ilk belirtisi olabilir. Kısa sürede belirgin kilo artışıyla birlikte yüzde, ellerde ya da bacaklarda şişme, şiddetli baş ağrısı veya görmede bulanıklık olursa beklemeden doktorunuza ya da hastaneye başvurun; acil durumda 112'yi arayın.
Sık sorulan sorular
Normal kilolu biri gebelikte kaç kilo almalı?
İkiz gebelikte kaç kilo almak önerilir?
Hesaplayıcı neden gebelik öncesi kilomu soruyor?
İlk üç ayda neredeyse hiç kilo almadım, bu sorun mu?
Ayda kaç kilo almak önerilir?
Kaynaklar
- Institute of Medicine / National Academies: Weight Gain During Pregnancy: Reexamining the Guidelines (2009), Summary (erişim 24 Eylül 2026)
- T.C. Sağlık Bakanlığı: Doğum Öncesi Bakım Yönetim Rehberi (erişim 24 Eylül 2026)
Son güncelleme:
Bu araç ve içerikler bilgilendirme amaçlıdır, tıbbi tavsiye yerine geçmez. Gebelik takibiniz için kadın doğum uzmanınıza, bebeğinizin sağlığı için çocuk doktorunuza başvurun. Acil bir durumda 112'yi arayın. Kullanım koşulları