Baş-popo uzunluğu neyi ölçer?
Erken gebelikte bebeğin uzunluğu, başın en üst noktasından popo ucuna kadar alınır. Cleveland Clinic, CRL'yi başın tepesinden alt uca kadar olan uzunluk olarak tanımlar ve bu ölçümün ilk üç ayda daha doğru olduğunu belirtir.
ACOG, tarihleme için kullanılacak CRL'nin mümkünse üç ayrı ölçümün ortalaması olmasını ve bebeğin tam yandan görüldüğü bir kesitte, baştan popoya en uzun mesafe düz bir çizgi olarak alınmasını önerir. Gebelik kesesinin çapı ise doğum tarihini tahmin etmek için önerilmez.
Hangi haftalarda ölçülür?
CRL, ilk üç aydaki ultrasonlarda ölçülür. Cleveland Clinic'e göre 12. haftadan önce görüntü için vajinal ultrason kullanılabilir. ACOG'a göre ölçüm ne kadar erken yapılırsa tarihleme o kadar doğru olur; tarihleme için kullanılabilen üst sınır 13 hafta 6 gündür.
ACOG, CRL 84 mm'yi geçtiğinde (bu, yaklaşık 14. haftanın başına karşılık gelir) ölçümün gebelik yaşını tahmin etme doğruluğunun azaldığını belirtir. Bu noktadan sonra başın çapı (BPD), baş çevresi (HC), karın çevresi (AC) ve uyluk kemiği uzunluğu (FL) gibi ikinci üç ay ölçümleri kullanılır. Cleveland Clinic de 12. haftadan sonra büyümenin genel değerlendirmesinde bu ölçümlerin daha iyi sonuç verdiğini ekler.
| Ultrasonun yapıldığı dönem | Kullanılan ölçüm | Yaklaşık doğruluk |
|---|---|---|
| 13 hafta 6 güne kadar | CRL | ±5-7 gün |
| 14 hafta 0 gün - 21 hafta 6 gün | Birden fazla biyometrik ölçüm | ±7-10 gün |
| 22 hafta 0 gün - 27 hafta 6 gün | Biyometrik ölçümler | ±10-14 gün |
| 28 hafta ve sonrası | Biyometrik ölçümler | ±21-30 gün |
Gebelik yaşının belirlenmesindeki yeri
Gebelik haftası normalde son adet tarihinden (SAT) sayılır. Ancak herkes SAT'ını kesin hatırlamaz ve herkesin döngüsü 28 gün değildir. Sağlık Bakanlığının Doğum Öncesi Bakım Yönetim Rehberi, SAT bilinmiyorsa ya da şüpheliyse gebelik yaşının ultrason raporlarıyla belirlenmesini öngörür. Gebe Okulu kitabı da ilk üç ayda embriyonun boyutlarına dayanan ultrason ölçümlerini gebelik yaşını belirlemede altın standart olarak tanımlar.
SAT biliniyorsa CRL ile karşılaştırılır. ACOG'a göre 14. haftadan önceki ultrason SAT'a göre bulunan tarihten 7 günden fazla sapıyorsa tahmini doğum tarihi ultrasona göre değiştirilir. 9. haftadan önce 5 günden fazla fark da değişiklik için uygun bir neden sayılır. İlk doğru ultrasonla belirlenen tarih, sonraki ultrasonlarda bebek biraz büyük ya da küçük ölçülse bile çoğu zaman korunur; ACOG sonraki değişiklikleri seyrek durumlara ayırır.
SAT nedir, gebelik neden son adet tarihinden sayılır?
CRL ve ense kalınlığı ölçümü
CRL, ilk üç ay taramasının zamanlamasını da belirler. Cleveland Clinic'e göre ense saydamlığı (NT) ölçümü, bebeğin baş-popo uzunluğu 45 ile 84 mm arasındayken yapılır; bu da yaklaşık 11-13. haftalara denk gelir. Sağlık Bakanlığı rehberi ense saydamlığı ve kombine test için 11-14. haftaları verir.
NT ölçümü nedir, ne zaman yapılır?
Sitemizin hafta hafta gebelik sayfalarında bebeğin boyu 20. haftaya kadar baş-popo uzunluğu olarak, 21. haftadan sonra baş-topuk uzunluğu olarak verilir. Örneğin 12. hafta için yaklaşık 5,4 cm yazar. Bu sayılar ortalamadır; sizin ultrason raporunuzdaki değer birkaç milimetre farklı olabilir.
Sık sorulan sorular
CRL kaç haftaya kadar ölçülür?
CRL'ye göre hafta, SAT'a göre haftadan farklıysa ne olur?
CRL bebeğin büyümesi hakkında bilgi verir mi?
Kaynaklar
- ACOG: Committee Opinion No. 700: Methods for Estimating the Due Date (erişim 24 Eylül 2026)
- Cleveland Clinic: Fetal Biometry (erişim 24 Eylül 2026)
- Cleveland Clinic: Nuchal Translucency (NT) Test (erişim 24 Eylül 2026)
- T.C. Sağlık Bakanlığı: Doğum Öncesi Bakım Yönetim Rehberi (2026) (erişim 24 Eylül 2026)
- T.C. Sağlık Bakanlığı: Gebe Okulu Eğitim Kitabı (erişim 24 Eylül 2026)
Son güncelleme:
Bu araç ve içerikler bilgilendirme amaçlıdır, tıbbi tavsiye yerine geçmez. Gebelik takibiniz için kadın doğum uzmanınıza, bebeğinizin sağlığı için çocuk doktorunuza başvurun. Acil bir durumda 112'yi arayın. Kullanım koşulları